LOJİSTİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ
  • Sabit Depolama Politikası

    Her ürünün, kendisi için ayrılmış özel bir alana depolanması politikası.

  • Sabit Fiyat Sözleşmesi

    Sözleşme dönemince firma tarafından fiyat üzerinde herhangi bir değişikliğin yapılmayacağı sözünün verildiği sözleşme.

  • Sabit Fiyat – Fixed Price Sale

    Üzerinde hiç bir şekilde değişiklik yapılmayan fiyat.

  • Sabit Maliyetler – Fixed Costs

    Kısa vâdede yapılan işin miktarından etkilenmeyen, sabit kalan mâliyetler.

  • Sabit Sipariş Aralığı Sistemi

    Siparişlerin sabit zaman aralıklarında verildiği ama sipâriş miktarının fiilî stok düzeyine bağlı olarak değiştiği sistem.

  • Sabit Ürün Gözü – Fixed Slot

    Belli bir stok kalemini yerleştirmek için ayrılmış yer.

  • Sağlık Sertifikası

    Gıda taşımalarında sıklıkla kullanılan ve taşınan malın hijyenik koşullarda olduğunu belgeleyen bir doküman.

  • Sandık – Crate

    Çivi, civata vb. bağlantı elemanları ile rijit hâle getirilmiş bir taşıma kabı.

  • Sapma – Diversion

    "Yükün belirli bir yönde ilerlerken, alıcı, varış noktası veya rota değiştirme nedeniyle başka bir yere yönlendirilmesi durumu. Rakip olan şirkete, onun aldığı fiyatın altında mal satmak."

  • Satıcı Riski – Seller’s Risk

    Malın gönderilmesine karşın ücretinin ödenmemesi riski.

  • Satılan Malın Maliyeti (SMM)

    Belli bir dönemde satılan malın doğrudan işçilik, doğrudan hammadde ve genel îmalat giderleri toplamı.

  • Satınalma Parçası – Component

    Tedarikçi firmalar tarafından üretilen ve üretimde kullanılan satınalma malzemeleri.

  • Satınalma Siparişi – Purchase Order

    Satınalma talebi ve bilgisinin tedârikçiye bildirildiği evrak, form veya elektronik ortamdaki mesaj.

  • Satınalma – Purchasing

    İstenen kalite, zaman ve miktarda, uygun fiyatta, uygun bir teslîmat ve ödeme plânı ile, gerekli görüldüğü takdirde ek koşullarla mal veya hizmetlerin mülkiyetinin satıcıdan alıcıya geçmesi.

  • Satış Bölgesi Planlama

    Müşteri hizmet düzeyi, uzaklık, satış potansiyeli, rotalama vb. karakteristiklere bakarak, bir satış ekibine tahsis edilmiş coğrafi bölge

  • Satış İndirimli Sözleşme

    Alıcı tarafından satın alınacak ürün toptan satış birim fiyatının, satıcı tarafından belirlendiği ve belli bir hedef değerin aşılması durumunda, satıcının satılan her fazla ürün için alıcıya iskonto yaptığı sözleşme.

  • Satış ve Operasyonların Planlaması

    "Geleceğe yönelik tedârik zinciri faaliyetleri kapsamında, çelişen işletme amaç ve plânlarını dengeleyen stratejik plânlama süreci. İş plânı kapsamında geleceğe yönelik talepleri kapasite ile dengelemek ve yatırım gereksinimlerini belirlemek amacıyla yapılan stratejik plânlama faaliyeti."

  • SCOR Modeli

    Tedarik Zinciri Konseyi (SCC: Supply Chain Council) tarafından 1996’da ortaya çıkarılmış, müşteri memnuniyetine yönelik tedârik zincirlerinin yönetimi için standart bir metodoloji sağlayan, tedârik zincirinin karmaşıklığını azaltan bir model (SCOR modelinin yapısı ve kapsamı, konsey üyelerinin gereksinimlerine göre değişir ve gelişir.).

  • Seçenek Rota – Alternate Routing

    Öncelikli (Birincil) rotada öngörülen noktaya ulaşılabilmesine rağmen daha az yeğlenen güzergâhlardan herhangi biri.

  • Seçenek Teklif İsteği

    Acenta kullanımında gereksinimlerii karşılamak üzere yenilikçi çözüm seçenekleri içeren teklifler isteme.

  • Sefer Sözleşmesi

    Yük taşıma ile ilgili olarak, salt sefer bazında geçerli olan sözleşme.

  • Seferdeki Yük – Afloat

    Denizyolu taşımacılığı süreci içinde limanda henüz yüklenmemiş durumda veya yüklenmiş olup seyir hâlindeki gemide olan mallar.

  • Şehiriçi taşıma

    Belediye sınırları ile mücavir alanı dahilinde yapılan taşıma

  • Sejur Ücreti – Waiting Fee

    Demiryollarında ray üzeri bekleme ücreti.

  • Serbest Bölge

    Malları gümrük geçiş iznine kadar gümrüklenmemiş konumda tutabilmek için, Birleşmiş Milletler Gümrük Hizmeti kontrolu altında, genelde liman ve havaalanlarının bir bölümüne ya da yakınına kurulmuş bölge.

  • Serbestleştirme – Deregulation

    Bir sektördeki faaliyetleri düzenleyen mevzuatın korumaları ortadan kaldıracak, rekâbet ve serbest piyasa ekonomisi oluşturacak şekilde yeniden düzenlenmesi.

  • Seri Taşıma Konteyner Kodları

    Tedarik zinciri içinde konteynerlerin kolayca izlenebilmesi için kullanılan kodlar.

  • Sevk İhbarı – Advice of Shipment

    Malın sevkinin gerçekleşmiş olduğunu alıcıya bildiren ihbar.

  • Sevk irsaliyesi

    Yurt içi taşımalarda, gönderilen eşya için, gönderen tarafından düzenlenen eşyanın içeriğini, ağırlığını, hacmini, paketleme veya ambalaj şekli ile gerçek değerini belirleyen ve gönderenin beyanına dayanan ilgili mevzuat hükümleri uyarınca düzenlenen belge

  • Sevkiyat Kimlik Numarası

    "Bir sevkiyat işlemine tahsis edilen kontrol kimlik numarası. Gümrük teşkilatlarının, sınırı geçen bir sevkiyatı tanımakta kullandığı numara."

  • Sevkiyat Listesi – Balance to Ship

    Bir sipârişin gönderilen ve gönderilmemiş (kalan) miktarlarını gösteren liste.

  • Sevkiyat Lojistiği – Outbound Logistics

    Şirket ile müşteriler arasında gerçekleşen sipâriş işlemleri, paketleme, dağıtım, araç-kargo takibi, teslîmat, iadeler vb. lojistik faaliyetler.

  • Sevkiyat Öncesi Gözetim

    Sevkiyatın değer, kalite ve miktarının, ihracatçının bulunduğu yerde, yetkili ve onaylı birimlerce saptanması ve bu bilginin ithalatçı ülkenin gümrük yetkililerine iletilmesi.

  • Sevkiyat – Shipment

    Taleplerin (sipârişlerin) belirli ölçütlere göre (sevk günü, yeri, yükleme aracı, rotası, miktarı vb.) tasnif edilerek ilgili resmî evraklarla talep edilen yerlere ulaştırmak üzere depodan çıkarılması işlemi.

  • Sezon Öncesi İndirimli Sözleşme

    Satış sezonu öncesi fiyat daha düşük olmak üzere, sezon öncesi ve süresince iki farklı toptan satış birim fiyatının sözkonusu olduğu sözleşme.

  • Sigorta – Insurance

    Olası risklerin gerçekleşmesi sonucu doğabilecek zararları gidermek üzere, önceden ödenen prim karşılığında bu işle uğraşan kuruluşla yapılan iki taraflı yazılı sözleşme.

  • Sınıflandırılmış Depolama Politikası

    Ürünlerin hareket vb. ölçütler dikkate alınarak sınıflandırıldığı ve bu sınıflar için ayrı stok alanlarının bulundurulduğu depolama politikası.

  • Sintine – Bilge

    Geminin dibinde toplanan ve çevre açısından zararlı olan su.

  • Sipariş Başına Hacim İndeksi

    Ürünün stoklama alanının/hacminin, sipâriş sayısına oranı (Bu değeri daha az olan ürünlerin, yükleme/boşaltma noktalarına daha yakın olan stok alanlarına yerleştirilmesiyle malzeme taşımalarında avantaj sağlanabilmektedir.).

  • Sipariş Birleştirme Profili

    Farklı müşteriler tarafından sipâriş edilen aynı ürünlerin birleştirilerek karşılanması faaliyeti (Sözkonusu sipârişlerin bâzıları stoktan, bâzıları ise üretim veya tedârik yapılarak karşılanabilir.).

  • Sipariş Çevrim Süresi

    Belli bir ürün için ardışık sipârişler arasında geçen ortalama süre.

  • Sipariş Eşleştirme Noktası

    Üretim akışında itme ve çekme sistemlerinin eşleştirildiği yer.Sipârişlerin stoklarla eşleştirildiği üretim aşaması (Sipârişlerin hangi aşamadaki stoktan karşılanacağının belirlenmesidir.).

  • Sipariş Girişi ve Programlama

    Müşterilerin sipârişini; telefon, faks ve elektronik yollarla alma, fiyat verme, şirketin sipâriş sistemine girme, kredi kontrol, stok rezervasyonu ve termin verme süreci.

  • Sipariş Hazırlama Rafı

    Kutulu veya kutusuz ürün sipârişlerinin manuel olarak toplanmasında kullanılan, genellikle yüksekliği fazla olmayan raf.

  • Sipariş İçin Satın Al

    Müşteriler tarafından istenen ürünler ve bu ürünlere ait malzemelerin de çok özel olduğu ve ürün çeşitliliğinin çok fazla olduğu satınalma stratejisi.

  • Sipariş İçin Üretim

    Müşteri sipârişi alındıktan sonra îmalatın başlatıldığı, kimi durumlarda müşteri talebine göre özelleştirilebilen üretim stratejisi.

  • Sipariş İşleme Merkezi

    Bireysel müşteri sipârişlerinin alınıp, paketlenip gönderildiği tesis.

  • Sipariş Karşılama Performansı

    Belli bir dönem için sipârişlerin ne oranda karşılandığını gösteren performans göstergesi.

  • Sipariş Karşılama Süresi

    Müşteri sipârişinin alınmasından, sipârişin müşteriye teslîmatına kadar geçen süre.

  • Sipariş Karşılama – Order Fulfillment

    Müşteri sipârişlerinin teslim edilmesi süreci.

  • Sipariş Maliyeti – Order Cost

    Satınalma sipârişlerinin verilmesi sırasında oluşan, sipâriş miktarından bağımsız, personel, iletişim, bilgi-işlem vb. mâliyetler.

  • Sipariş Onay Numarası

    Bir malın belli bir tarihte teslim edilmesi kesinleşmiş siparişini gösteren numara (Bu numara malzeme teslim almak ve bu alımı borç hesabı süresince izlemek için kullanılır).

  • Sipariş Yönetimi – Order Management

    Talep ya da sipârişlerin karşılanması, fiyatlandırılması, kaydının tutulması, stokların kontrolu, stok tahsisinin yapılması ya da üretim/satınalma gereksiniminin ilgili yerlere bildirilmesi, sipâriş tâkibi yapılması, teslîmatın ve tahsilatın izlenmesi ile gerekli mutabakatların yapılması işlemleri (Müşteriden sipârişin alınmasından, malzeme/malın teslim edilmesi ve mâliyetlendirme/tahsilat işlemlerine kadar olan sürecin yönetimidir.).

  • Şirketler Arası Lojistik

    Şirketler arası gerçekleştirilen lojstik faaliyetler (Örneğin tedârikçi şirket ile üretici şirket arasındaki lojistik faaliyetler).

  • Sivil Toplum Örgütleri

    "TMMOB Makine Mühendisleri Odası Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketler Birliği TMMOB Şehir Plancıları Odası Otomotiv Sanayii Derneği Uluslar Arası Nakliyeciler Derneği Türk Psikologlar Derneği Türkiye Trafik Eğitimini Geliştirme ve Kazaları Önleme Vakfı - TÜTEV Türkiye Trafik Güvenliği Vakfı Trafikte Ortak Akıl Platformu Milli Prodüktivite Merkezi Türkiye Şoförler Otomobilciler Federasyonu - TŞOF Güvenli Trafik Bölgeleri Projesi Türkiye Fahri Trafik Müfettişleri Derneği"

  • Son Kilometre Problemi

    Dağıtım kanallarında müşteriye teslîmatın son aşamasını gerçekleştirme sorunu.

  • Söz Verilebilir Stok

    Geleceğe yönelik satış sipârişlerinin ne zaman karşılanabileceğini gösteren, plânlanan stok miktarları (Amacı; yeni bir sipârişin öngörülen zamanda karşılanıp karşılanmaması kararına yardımcı olmaktır.).

  • Sözleşme Yönetimi – Contract Management

    Bir veya birden fazla tarafın, aralarında hukukî bir ilişki oluşturmak amacıyla karşılıklı anlaşmaları işleminin yönetilmesi.

  • Sözleşmeli taşıt

    Yetki belgesi sahibinin noterden yapılmış bir taşıma geliri paylaşımı veya kira sözleşmesine dayanarak, kendi unvan ve sorumluluğu altında çalıştıracağı başkasına ait taşıt

  • Spekülatif Stok – Speculative Stock

    Oluşabilecek fiyat değişimlerine karşı avantaj sağlayabilmek için tutulan stok.

  • SpeNak Yük ve Nakliyat Borsası

    "SpeNak yük ve nakliyat borsası: yük ve araç sahipleri için oluşturulmuş sanal, gerçek zamanlı bir piyasadır. Kısaca, taşımacı firmaların ellerinde bulunan yükler ile araçlarındaki yer kapasitelerini eşleyen bir online servistir. Taşımacı şirketler veri tabanında gidiş ve dönüş yüklerini araştırabilirler, ya da ellerinde var olan boş araç kapasitesini sistemde yayınlayabilirler. Aynı şekilde, yük sahibi firmalar taşınması için yüklerini önerebilirler ya da uygun araçları arayabilirler."

  • Standart Konteyner – Dry Container

    Ek bir özelliği olmayan, en çok kullanılan, standart konteyner tipi.

  • Standart Palet Rafı

    Paletler için tasarımlanmış standart raf.

  • Standart Ürün Kodu

    “Uniform Product Code” Konseyi (UPCC) tarafından verilen; ilk beş karakteri üreticiyi, diğer 5 karakteri ise ürünü tanımlayan kod

  • Stok

    Gelecekte oluşacak ve oluşabilecek gereksinimlere karşı depolanan veya bulundurulan malzemedir.

  • Stok Birleştirme

    Her bir stok kaleminden daha az sayıda stok bulundurmak amacıyla farklı lokasyonlardaki stokların, daha az lokasyonda biraraya getirilmesi.

  • Stok Bulundurmama Maliyeti

    "Talep olduğunda malzemenin stokta bulunmaması nedeniyle oluşan üretim durdurma, müşteri bekletme, kayıp satış, imaj kaybı vb. mâliyetler. Malzemenin stoklanması nedeniyle oluşan finasman, depolama, risk vb. mâliyetler."

  • Stok Devir Hızı – Inventory Turnover

    "Belirli bir faaliyet dönemi için satılan malın mâliyetinin, ortalama stok değerine oranı (Bâzı durumlarda satışlar veya sarfiyatın ortalama stoğa oranı şeklinde, miktarsal olarak hesaplanabilmektedir). Belirli bir dönem içinde stokların tümüyle yenilenme sayısı."

  • Stok Doğruluğu

    Bir malzemeye ait, farklı lokasyonlarda da olabilen stok miktarları toplamının, belirlenmiş toleranslar dahilinde olması.

  • Stok Gün Sayısı – Inventory Days

    "Eldeki stoğun, öngörülen kullanım hızına göre tükenme süresi. Stok devir hızının sözkonusu dönem için çalışılan gün sayısına bölünmesi ile elde edilen sayısal değer."

  • Stok İçin Sevkiyat – Ship To Stock (STS)

    Standart ürünler için dağıtım kanalının her aşamasında stok bulundurarak müşteri isteklerinin hemen karşılandığı dağıtım stratejisi.

  • Stok İçin Üretim

    Tahminlere dayalı olarak üretim yapılan, bu çerçevede elde sürekli stok bulundurulan üretim stratejisi.

  • Stok Kontrol – Stock Control

    Stokların sürekli veya periyodik olarak izlenerek, stok fazlalığı veya stok eksikliğine neden olmayacak şekilde ve belirlenmiş kurallara uygun biçimde sipârişlerin veya gereksinimlerin belirlenmesi.

  • Stok – Stock

    Gelecekte oluşacak veya oluşabilecek gereksinimlere karşı genellikla depolarda bulundurulan malzeme.

  • Stratejik İttifaklar

    "Bir tedarik zincirindeki tedârikçiler arasındaki (yatay) ilişkiler. Tedarikçilerin birbirleriyle yarışan ve birbirlerine ters düşen anlaşmazlıklar yerine, ortak amaçlar doğrultusunda sistemin etkinliğini arttırmak için işbirliği yapması ve biraraya gelmesi."

  • Stratejik Ortaklık

    Bir tedarik zincirinde, uzun dönemli hedefleri gerçekleştirmek üzere en az iki bağımsız organizasyon (tedârikçiler-üreticiler-dağıtıcılar) arasında oluşturulmuş dikey ilişki.

  • Şube

    Bir yetki belgesi sahibinin merkezi işyeri adresi dışındaki kendisine ait birim

  • Sundurma

    Yağmurdan ve güneşten korunmak için yapılan çevresi açık çatıya verilen isimdir.

  • Supalan – Sousplan

    Genellikle kara ve deniz yolu ile yapılan taşımalarda kullanılan, malzemenin taşımayı yapan araç üzerinde gümrüklemesinin yapıldığı durum.

  • Sürastarya – Demurrage

    Starya süresinden sonra başlayan, yükün gemiye yüklenme veya boşaltılmasında fazladan geçen ve ödeme cezasına tâbi olan süre.

  • Sürdürülebilir Depo

    Ekonomik, sosyal ve çevresel etkilerini birlikte ve dengeli bir şekilde dikkate alarak tasarlanan ve yönetilen depo.

  • Sürekli Akış Dağıtımı

    "Dağıtımın toplam mâliyetlerini enküçüklerken, müşterilerin gereksinimlerini karşılamak için ürünlerin akışının sağlanması. Toplam mâliyetlerini enazlayacak ve müşteri gereksinimlerini karşılayacak şekilde ürünlerin sürekli olarak akışının sağlanması."

  • Sürekli İkmal

    Sürekli ürün akışını ve perâkendeci stoklarında daha az ürün tutulmasını sağlamak için, tedârik zincirindeki mal ve bilgi akışının eşgüdümlenmesi.

  • Sürekli Stok Kontrol Yöntemi

    Stok düzeylerinin, her stok hareketi sırasında kontrol edildiği stok kontrol yöntemi.

  • Sürmeli Palet Rafı

    Genellikle FIFO kuralını uygulamak üzere, arka arkaya sıralanmış bir kanal oluşturan, önceki paleti iterek çoklu palet beslemeyi sağlayan, paletin kanalın bir yönünden verildiği ve diğer yönünden alındığı raf.

  • Sürşarj – Overload

    Aracın taşıma kapasitesinin üzerinde yüklenmesi.

  • Sürücü

    Karayolunda motorlu bir aracı veya taşıtı sevk ve idare eden kişi